MEVZUAT BİLGİ BÜLTENİ-1- (02.09.2016)

                                                                                                            

 

MEVZUAT BİLGİ BÜLTENİ

 

2016/MEV/001

Ankara, 02.09.2016

                                                                                                  

 

 

 

 

BÜLTEN KONUSU :  6728 SAYILI YATIRIM ORTAMININ İYİLEŞTİRİLMESİ AMACIYLA BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN, 6736 BAZI ALACAKLARIN YENİDEN YAPILANDIRILMASINA İLİŞKİN KANUN, 6740 BİREYSEL EMEKLİLİK TASARRUF VE YATIRIM SİSTEMİ KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUNLAR İLE YAPILAN DEĞİŞİKLİK VE DÜZENLEMELER İÇERMEKTEDİR.

 

 

BÜLTEN ÖZETİ      : Alacakların yeniden yapılandırılması, ihtilaflı kamu alacakların çözümü, matrah artırımı, işletme kayıtlarının düzeltilmesi, ihracatçıya yeşil pasaport, damga vergisi uygulamalarında değişiklik, enerji tasarrufu sağlayacak harcamaların doğrudan giderleştirilmesi, çek kanununda yapılan düzenlemeler, bireysel emeklilik sistemine otomatik katılım,  bu sirkünün konusunu oluşturmaktadır.

 

    I.        ALACAKLARIN YENİDEN YAPILANDIRILMASINA

 

1.   KESİNLEŞMİŞ ALACAKLAR

     Kanun genel hatları ile vergi ve vergi cezaları, SGK primi ve SGK idari para cezalarını, gümrük vergileri ve buna bağlı cezaları, belediyelerce alınan idari para cezaları ve vergileri kapsamaktadır. 

 

      Vadesi geldiği halde ödenmemiş ya da ödeme süresi henüz geçmemiş alacakların kanunun yayımlandığı tarih itibariyle Yİ-ÜFE (Yurtiçi Üretici Fiyat Endeksi) ile güncellenmiş hali tahsil edilirse geriye kalan gecikme zammı ve gecikme faizinden vazgeçilecektir.

 

     Vadesi geldiği halde ödenmemiş ya da ödeme süresi henüz geçmemiş bir vergi aslına bağlı olmayan kesilmiş cezaların %50 sinin kanunun yayımlandığı tarih itibariyle Yİ-ÜFE (Yurtiçi Üretici Fiyat Endeksi) ile güncellenmiş hali tahsil edilirse geriye kalan cezanın %50 si ve diğer tüm gecikme zammından  vazgeçilecektir.

 

     Vadesi geldiği halde ödenmemiş ya da ödeme süresi henüz geçmemiş, Askerlik Kanunu, Karayolları Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun, Milletvekili Seçimi Kanunu, Karayolları Trafik Kanunu, Mahalli İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanun, Anayasa Değişikliklerinin Halkoyuna Sunulması Hakkında Kanun, Karayolu Taşıma Kanunu, Nüfus Hizmetleri Kanunu, Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayınları Hakkında Kanun, Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun ve Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun gereğince verilen idari para cezalarının kanunun yayımlandığı tarih itibariyle Yİ-ÜFE (Yurtiçi Üretici Fiyat Endeksi) ile güncellenmiş hali tahsil edilirse geriye kalan gecikme zammı ve fer’i alacaklarından vazgeçilecektir.

 

     Eşyanın gümrüklenmiş değerine bağlı olarak kesilmiş idari para cezalarının %30’u ve varsa gümrük vergileri aslının tamamı ile bunlara bağlı faiz, gecikme faizi, gecikme zammı gibi fer’i amme alacakları yerine bu Kanunun yayımlandığı tarihe kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarı tahsil edilirse cezaların kalan %70’i ile alacak asıllarına bağlı faiz, gecikme faizi, gecikme zammı gibi fer’i amme alacaklarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir.

 

Örnek

Kamu Alacağının

Gecikme Faizi/ Zammı

Peşin Ödenirse Kanun İle Vazgeçilen Tutar

Peşin Ödeme Halinde

6 Eşit Taksitte 12 Ay Vade İle

9 Eşit Taksitte 18 Ay Vade İle

12 Eşit Taksitte 24 Ay Vade İle

18 Eşit Taksitte 36 Ay Vade İle

Türü

Tutarı

Vadesi

Vergi veya Gümrük Vergisi

100.-TL

26.05.12

70.-TL

62.-TL

108.-TL

20.-TL

13,84.-TL

10,60.-TL

7,35.-TL

Vergi Aslına Bağlı Olmayan Cezalar

100.-TL

26.05.12

---

50.-TL

50.-TL

10.-TL

6,92.-TL

5,30.-TL

3,68.-TL

Trafik Cezası

100.-TL

26.05.12

200.-TL

192.-TL

108.-TL

20.-TL

13,84.-TL

10,60.-TL

7,35.-TL

Eşya Değerine Bağlı Gümrük Vergisi

100.-TL

26.05.12

70.-TL

62.-TL

108.-TL

20.-TL

13,84-TL

10,60.-TL

7,35.-TL

Eşya Değerine Bağlı Gümrük Cezası

100.-TL

26.05.12

---

67.-TL

33.-TL

6.-TL

4,15.-TL

3,20.-TL

2,20.-TL

 

Not: Gecikme Faizi / Zammı 31.08.2016 dönemi itibariyle hesaplanmış olup + / -  %5 farklılık gösterebilir. Peşin ödeme halinde Yİ-ÜFE güncellenmiş değer, güncelleme farkının yarısı dikkate alınarak hesaplanmıştır.

 

2.   KESİNLEŞMEMİŞ VEYA DAVA SAFHASINDA BULUNAN ALACAKLAR

      Kanunun yayımlandığı tarih itibarıyla ilk derece yargı mercileri (uyuşmazlığın türüne göre davanın ilk açıldığı yer. Vergi mahkemesi, Danıştay gibi. ) nezdinde dava açılmış ya da dava açma süresi henüz geçmemiş olan vergi tarhiyatları ile gümrük vergilerine ilişkin tahakkuklarda; vergilerin/gümrük vergilerinin %50’si ile bu tutara ilişkin faiz, gecikme faizi ve gecikme zammı yerine Yİ-ÜFE (Yurtiçi Üretici Fiyat Endeksi) ile güncellenmiş hali tahsil edilirse geriye kalan vergilerin/gümrük vergilerinin %50’si, faiz, gecikme faizi, gecikme zammı ve asla bağlı olarak kesilen vergi cezaları/idari para cezaları ile bu cezalara bağlı gecikme zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir.

 Kanunun yayımlandığı tarih itibarıyla ilgisine göre itiraz/istinaf veya temyiz süreleri geçmemiş ya da itiraz veya temyiz yoluna başvurulmuş ya da karar düzeltme talep süresi geçmemiş veya karar düzeltme yoluna başvurulmuş olan vergi tarhiyatları ile gümrük vergilerine ilişkin tahakkuklarda, ödenecek alacak asıllarının tespitinde, Kanunun yayımlandığı tarih itibarıyla tarhiyatın/tahakkukun bulunduğu en son safhadaki tutar esas alınır. Kanunun yayımlandığı tarihten önce verilmiş en son kararın;

UYUŞMAZLIK, VERGİ VE GÜMRÜK VERGİSİ İSE;

a)        Davayı mükellef kazanmış ise; uyuşmazlık tutarının %20’si ile bu tutara ilişkin faiz, gecikme faizi ve gecikme zammı yerine Yİ-ÜFE (Yurtiçi Üretici Fiyat Endeksi) ile güncellenmiş hali ile ödemeyi kabul edip davayı geri çekerse, geriye kalan vergilerin/gümrük vergilerinin %80’si, faiz, gecikme faizi, gecikme zammı ve asla bağlı olarak kesilen vergi cezaları/idari para cezaları ile bu cezalara bağlı gecikme zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir,

 

b)        Davayı mükellef kaybetmiş ise; uyuşmazlık tutarının tamamı ile bu tutara ilişkin faiz, gecikme faizi ve gecikme zammı yerine Yİ-ÜFE (Yurtiçi Üretici Fiyat Endeksi) ile güncellenmiş hali ile ödemeyi kabul edip davayı geri çekerse, geriye kalan, faiz, gecikme faizi, gecikme zammı ve asla bağlı olarak kesilen vergi cezaları/idari para cezaları ile bu cezalara bağlı gecikme zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir,

 

c)        Davayı mükellef kısmen kazanıp, kısmen kaybetmiş ise; uyuşmazlık tutarının kazanılan kısmının %20’si ile bu tutara ilişkin faiz, gecikme faizi ve gecikme zammı yerine Yİ-ÜFE (Yurtiçi Üretici Fiyat Endeksi) ile güncellenmiş hali ile ödemeyi kabul edip davayı geri çekerse, geriye kalan vergilerin/gümrük vergilerinin %80’si, faiz, gecikme faizi, gecikme zammı ve asla bağlı olarak kesilen vergi cezaları/idari para cezaları ile bu cezalara bağlı gecikme zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir, uyuşmazlık tutarının kaybedilen  kısmının tamamı ile bu tutara ilişkin faiz, gecikme faizi ve gecikme zammı yerine Yİ-ÜFE (Yurtiçi Üretici Fiyat Endeksi) ile güncellenmiş hali ile ödemeyi kabul edip davayı geri çekerse, geriye kalan, faiz, gecikme faizi, gecikme zammı ve asla bağlı olarak kesilen vergi cezaları/idari para cezaları ile bu cezalara bağlı gecikme zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir,

 

d)        Dava itiraz/temyiz aşamasında ise; kanunun yayımlandığı tarih itibariyle mükellef veya idare tarafından yapılan itiraz/temyiz başvurularında üst mahkemeler tarafından henüz karar verilmemişse, uyuşmazlığın durumu ilk derece yargı yerlerinin vermiş oldukları kararların yukarıda açıklanan durumlarına göre kanun hükümlerinden faydalanabileceklerdir.

 

e)        İtiraz/Temyiz karar vermiş ancak ilk derece yargı yeri uyma/ısrar kararını vermemiş ise;  Verilen en son kararın mükellef lehine bozma kararı olması hâlinde “Dava Kazanılmış”, kısmen onama kısmen bozma kararı olması hâlinde ise “Davayı Mükellef Kısmen Kazanıp, Kısmen Kaybetmiş ” hükümleri uygulanacaktır.

 

UYUŞMAZLIK, VERGİ CEZASI VE GÜMRÜK YÜKÜMLÜLÜKLERİNDEN KAYNAKLI İDARİ PARA CEZASI İSE;

 

a)             Uyuşmazlık kaynağı ceza bir vergi aslına bağlı ise, kanunun yayımlandığı tarihten önce cezaya kaynak vergi aslı ödenmiş olması veya yukarıda açıklanan durumlara göre ödenmesi kabul edilmişse cezaların tamamı ve bunlara bağlı gecikme zamlarının tahsilinden vazgeçilecektir.

 

b)             Asla bağlı olmaksızın kesilen vergi cezalarından/gümrük yükümlülüğüyle ilgili idari para cezalarından dava açılmış, ancak henüz ilk derece yargı yeri karar vermemiş ise cezanın %25 ‘ini, dava açılmış mükellef kazanmış ise cezanın %10’unu, dava açılmış kısmen kazanılmış kısmen kaybedilmiş ise kaybedilen tutarın %50’sini, kazanılan tutarın ise  %10’unu ödenmesi şartıyla kalan ceza tutarlarının tahsilinden vazgeçilecektir.

 

3.   İNCELEME VE TARHİYAT SAFHASINDA BULUNAN İŞLEMLER

     Kanunun kapsadığı dönemlere ilişkin olarak, Kanunun yayımlandığı tarihten önce başlanıldığı hâlde, tamamlanamamış olan vergi incelemeleri ile takdir, tarh ve tahakkuk işlemlerine Kanunun matrah ve vergi artırımına ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla devam edilir. Bu işlemlerin tamamlanmasından sonra tarh edilen vergilerin %50’si ile bu tutara gecikme faizi yerine Kanunun yayımlandığı tarihe kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutar ile bu tarihten sonra ihbarnamenin tebliği üzerine belirlenen dava açma süresinin bitim tarihine kadar hesaplanacak gecikme faizinin tamamının, vergi aslına bağlı olmayan cezalarda cezanın %25’inin; ihbarnamenin tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içerisinde yazılı başvuruda bulunularak, ilk taksit ihbarnamenin tebliğini izleyen aydan başlamak üzere ikişer aylık dönemler hâlinde altı eşit taksitte ödenmesi şartıyla vergi aslının %50’sinin, vergi aslına bağlı olmayan cezalarda cezanın %75’inin, vergilere bu Kanunun yayımlandığı tarihe kadar uygulanan gecikme faizinin ve vergi aslına bağlı cezaların tamamının tahsilinden vazgeçilecektir.

Örneğin;

2012 hesap dönemi incelemede olan bir mükellefin incelemesi sonucunda 05/2012 dönemi için KDV yönünden 100.000.-TL vergi aslı, 100.000.-TL vergi ziyaı ve 15.000.-TL de özel usulsüzlük cezası tarh edilecek olsun. Kanun kapsamında başvuruda bulunulduğu takdirde, vergi aslının yarısının Yİ-ÜFE ile güncellenmiş değeri olan 57.500.-TL, özel usulsüzlük cezası için ise 3.750.-TL olmak üzere toplamda 61.250.-TL yi 6 eşit taksitte 12 ayda ödemek şartıyla geriye kalan 50.000.-TL vergi aslı, 100.000.-TL vergi ziyaı, 11.250.-TL özel usulsüzlük cezası ve yaklaşık 70.000.-TL gecikme faizinin tahsilinden vazgeçilecektir.  

 

4.   MATRAH VE VERGİ ARTIRIMI

a.   Gelir / Kurumlar Vergisi Yönünden

     Mükellefler, aşağıda belirtilmiş şartlar dâhilinde 31.10.2016 tarihine kadar bağlı bulunulan vergi dairesine beyanda bulunup, gelir ve kurumlar vergisi matrahlarını artırdıkları takdirde, kendileri hakkında artırımda bulunulan yıllar için yıllık gelir ve kurumlar vergisi incelemesi ve bu yıllara ilişkin olarak bu vergi türleri için daha sonra başka bir tarhiyat yapılmaz.

YILLAR

ARTIRIM ORANI

GELİR VERGİSİ MÜKELLEFLERİNİNZARAR VEYA İSTİSNALAR NEDENİYLE İLGİLİ YILDA MATRAHLARI OLMAMASI HALİNDE ASGARİ ARTIRIM TUTARI

KURUMLAR VERGİSİ MÜKELLEFLERİNİN ZARAR VEYA İSTİSNALAR NEDENİYLE İLGİLİ YILDA MATRAHLARI OLMAMASI HALİNDE ASGARİ ARTIRIM TUTARI

İŞLETME ESASI

BİLANÇO ESASI

2011

%35

9.500.-TL

14.000.-TL

28.000.-TL

2012

%30

9.890.-TL

14.820.-TL

29.650.-TL

2013

%25

10.490.-TL

15.740.-TL

31.490.-TL

2014

%20

11.160.-TL

16.740.-TL

33.470.-TL

2015

%15

12.650.-TL

18.970.-TL

37.940.-TL

NOT : (Beyan edilen matrah ile oranların çarpılması sonucu bulunan tutar yukarıda yazılı asgari tutarlardan düşük olması durumunda, yıllar itibariyle asgari artırım tutarlar dikkate alınacaktır.)

     Bu kapsamda artırılan matrahlar, %20 oranında vergilendirilir ve üzerinden ayrıca herhangi bir vergi alınmaz. Ancak, gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, artırımda bulunmak istedikleri yıla ait yıllık beyannamelerini kanuni sürelerinde vermiş, bu vergi türlerinden tahakkuk eden vergilerini süresinde ödemiş ve bu vergi türleri için taksitlendirme ve dava konusu edilmiş bir işlem veya tutar olmaması kaydıyla bu kapsamda artırılan matrahları %15 oranında vergilendirilir.

Önemli Uyarı: Gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin matrah artırımında bulundukları yıllara ait zararların %50’sini, 2016 ve izleyen yıllar kârlarından mahsup edemeyeceklerdir. İstisna ve indirimler nedeniyle gelecek yıllarda matrahtan indirim konusu yapılabilecek tutarlar ile geçmiş yıl zararları bu kapsamda artırılan matrahlardan indirilemez. Artırılan matrahlar başkaca hiçbir kurala bağlı kalmaksızın tek başına uygulanacaktır.

 

b.   Gelir (Stopaj) ve Kurum (Stopaj) Yönünden

Kanunda gelir ve kurumlar stopaj yönünden de artırımda bulunma hakkı bulunmaktadır. Ancak bu hususlara değinilmeyecektir.

 

c.    KDV Yönünden

     Mükellefler, aşağıda yazılı şartlar dâhilinde 31.10.2016 tarihine kadar bağlı bulunulan vergi dairesine katma değer vergisini artırımı beyanında bulundukları takdirde, kendileri nezdinde söz konusu vergiyi ödemeyi kabul ettikleri yıllara ait vergilendirme dönemleri ile ilgili olarak katma değer vergisi incelemesi ve tarhiyatı yapılmayacaktır. Tevkifatlı teslimlerde sadece mükellef tarafından beyan edilen tutarlar dikkate alınacaktır.

     Yıllık teslime konu matrahlar üzerinden hesaplanan vergilerini, 2011 yılı için %3,5, 2012 yılı için %3, 2013 yılı için %2,5, 2014 yılı için %2, 2015 yılı için %1,5 oranında artırmaları gerekecektir. Artırılacak tutara esas matrah tespitinde “İhraç Kayıtlı Teslimlerden ve Dahilde İşleme İzin Belgesi Kapsamında Yapılan teslimlerden sebep Tecil Edilecek KDV tutarını üzerinden artırım hesaplanacak tutardan düşeceklerdir.  Aşağıda örnek hesaplama tablosu verilmiştir.

 

YILLAR

MATRAH

HESAPLANAN KDV

ARTACAK VERGİ

 

6 TAKSİTTE

9 TAKSİTTE

12 TAKSİTTE

18 TAKSİTTE

2011

100.000,00

18.000,00

630,00

 

113,40

78,40

60,90

43,40

2012

100.000,00

18.000,00

540,00

 

97,20

67,20

52,20

37,20

2013

100.000,00

18.000,00

450,00

 

81,00

56,00

43,50

31,00

2014

100.000,00

18.000,00

360,00

 

64,80

44,80

34,80

24,80

2015

100.000,00

18.000,00

270,00

 

48,60

33,60

26,10

18,60

                 

TOPLAM

500.000,00

90.000,00

2.250,00

 

405,00

280,00

217,50

155,00

 

 

     İlgili takvim yılı içindeki işlemlerin tamamının istisnalar kapsamındaki teslim ve hizmetlerden oluşması veya diğer nedenlerle hesaplanan katma değer vergisi bulunmaması ile tecil-terkin uygulaması kapsamındaki teslimlerden oluşması hâlinde, ilgili yıl için gelir veya kurumlar vergisi matrah artırımında bulunulmuş olması şartıyla artırılan matrah üzerinden %18 oranında katma değer vergisi artırımında bulunmak suretiyle KDV yönünden artırımdan yararlanılır.

     Mükellefler KDV yönünden artırımlarını yıl bazında yapmaları mecburidir. Yılın herhangi bir ayı veya ayları seçilerek kısmi artırım yapılamaz.

     Mükelleflerin artırımda bulunmak istedikleri yıl içindeki vergilendirme dönemlerine ilişkin olarak  Kanunun yayımlandığı tarihten önce yapılıp kesinleşen tarhiyatlar, ilgili dönem beyanı ile birlikte dikkate alınması gerekmektedir. Örneğin mükellef 2012 yılı için 100.000.-TL matrah beyan etmiş olsun, daha sonra bir vergi incelemesi neticesinde bu matrahın 150.000.-TL olması önerilmiş ve bu durum kesinleşmiş ise mükellef artırımda bulunacağı tutarı belirlerken 150.000.-TL yi dikkate alacaktır.

     Artırılan matrah ve vergiler, mükelleflerin defter ve belgelerini saklama ve ibraz ödevlerine herhangi bir tesiri yoktur. Mükellefler yine anılan dönemler için incelemeye alınırlar, incelenirler ancak herhangi bir olumsuz durum olsa bile kendileri vergi tarhiyatı önerisinde bulunulmaz.

    Kanunun yayımlandığı tarihten önce İnceleme aşamasında bulunulan dönemler için matrah ve/veya vergi artırımında bulunulmuş olması halinde inceleme 1 (bir) ay içinde sonuçlandırılır. Sonuçlandırılmayan incelemelere devam edilmez. 

 

5.   İŞLETME KAYITLARININ DÜZELTİLMESİ

a)   İşletmede Mevcut Olduğu Halde Kayıtlarda Yer Almayan Emtia, Makine/Teçhizat ve Demirbaşlar

     Mükellefler, işletmelerinde mevcut olduğu hâlde kayıtlarında yer almayan emtia, makine, teçhizat ve demirbaşları kendilerince veya bağlı oldukları meslek kuruluşunca tespit edilecek rayiç bedel ile  Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen üçüncü ayın sonuna kadar (30.11.2016) bir envanter listesi ile vergi dairelerine bildirmek suretiyle defterlerine kaydedebilirler. Bildirime dâhil edilen kıymetler için amortisman ayrılmaz.

     Bilanço esasına göre defter tutan mükellefler, aktiflerine kaydettikleri emtia için ayrı, makine, teçhizat ve demirbaşlar için ayrı olmak üzere özel karşılık hesabı açarlar. Emtia için ayrılan karşılık, ortaklara dağıtılması veya işletmenin tasfiye edilmesi hâlinde sermayenin unsuru sayılır ve vergilendirilmez. Makine, teçhizat ve demirbaşlar envantere kaydedilir ve ayrılan karşılık birikmiş amortisman kabul edilir.

     Genel KDV oranına tabi (%18) beyan edilen  makine, teçhizat, demirbaş ve emtiaların bedeli üzerinden %10 oranı, indirimli orana tabi (%1 veya %8) diğer makine, teçhizat, demirbaş ve emtiaların bedeli üzerinden tabi olduğu oranların yarısı esas alınarak katma değer vergisi hesaplanır ve ayrı bir beyanname ile sorumlu sıfatıyla beyan edilerek, beyanname verme süresi içinde ödenir. Makine, teçhizat ve demirbaşlar üzerinden ödenen bu vergi, hesaplanan katma değer vergisinden indirilemez. Emtia üzerinden ödenen vergi genel esaslara göre indirilir. Emtia üzerinden ödenen ve indirim konusu yapılan vergi yüklenilen kdv hesabında dikkate alınır ve indirim yoluyla giderilememişse iade olunur. Bu emtia, makine, teçhizat ve demirbaşlar için “Fiilî yada kaydî envanter sırasında belgesiz mal bulundurulduğu veya belgesiz hizmet satın alındığının tespiti halinde, bu alışlar nedeniyle ziyaa uğratılan katma değer vergisi, belgesiz mal bulunduran veya hizmet satın alan mükelleften aranır. (3065 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin (2) numaralı fıkrası)  hükmü uygulanmayacaktır.

Bu kapsamda bildirilen kıymetlerin satılması hâlinde satış bedeli, bunların deftere kaydedilen değerinden düşük olamaz.

 

b)   Kayıtlarda Mevcut Olduğu Halde İşletmede Yer Almayan Mallar

     Gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri, kayıtlarında yer aldığı hâlde işletmelerinde mevcut olmayan emtialarını, Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen üçüncü ayın sonuna kadar (30.11.2016), aynı nev’iden emtialara ilişkin 2016 yılı kayıtlarına göre tespit edilen gayrisafi kâr oranını dikkate alarak fatura düzenlemek ve her türlü vergisel yükümlülüklerini yerine getirmek suretiyle kayıt ve beyanlarına intikal ettirebilirler. Gayrisafi kâr oranının 2016 yılı kayıtlarına göre tespit edilemediği hallerde, mükellefin bağlı olduğu meslek odalarının belirleyeceği oranlar esas alınır. Bu hükme göre ödenmesi gereken katma değer vergisi, ilk taksiti beyanname verme süresi içinde, izleyen taksitler beyanname verme süresini takip eden ikinci ve dördüncü ayda olmak üzere üç eşit taksitte ödenir.

     Eczaneler, stoklarında kaydi olarak yer aldığı hâlde fiilen bulunmayan ilaçları, Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen üçüncü ayın sonuna kadar maliyet bedeli üzerinden fatura düzenlemek suretiyle kayıtlarından çıkarabilirler. Bu suretle kayıtlardan çıkarılan ilaçların maliyet bedeli üzerinden %4 oranında hesaplanan katma değer vergisi ayrı bir beyanname ile beyan edilerek beyanname verme süresi içinde ödenir. Ödenen bu vergi, hesaplanan katma değer vergisinden indirilemez, gelir ve kurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak dikkate alınamaz.

 

c)    Kayıtlarda Yer Aldığı Halde İşletmede Bulunmayan Kasa Mevcudu ve Ortaklardan Alacaklar

      Bilanço esasına göre defter tutan kurumlar vergisi mükellefleri, 31/12/2015 tarihi itibarıyla düzenledikleri bilançolarında görülmekle birlikte işletmelerinde bulunmayan kasa mevcutları ve işletmenin esas faaliyet konusu dışındaki işlemleri dolayısıyla (ödünç verme ve benzer nedenlerle ortaya çıkan) ortaklarından alacaklı bulunduğu tutarlar ile ortaklara borçlu bulunduğu tutarlar arasındaki net alacak tutarları ile bunlarla ilgili diğer hesaplarda yer alan işlemlerini Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen üçüncü ayın sonuna kadar (30.11.2016) vergi dairelerine beyan etmek ve beyan edilen tutarın %3 ünü 30.11.2016 tarihine kadar ödemek suretiyle kayıtlarını düzeltebilirler. BU kapsamda ödenen vergiler başka bir vergiden mahsup edilmez ve kurum kazancının tespitinde gider olarak dikkate alınmaz.

 

6.   BAZI VARLIKLARIN EKONOMİYE KAZANDIRILMASI

     Yurt dışında bulunan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarını, 31/12/2016 tarihine kadar Türkiye’ye getiren gerçek ve tüzel kişiler, söz konusu varlıkları serbestçe tasarruf edebilirler. Vergi Usul Kanunu uyarınca defter tutan mükellefler, Türkiye’ye getirilen varlıklarını, dönem kazancının tespitinde dikkate almaksızın işletmelerine dâhil edebilecekleri gibi aynı varlıkları vergiye tabi kazancın ve kurumlar için dağıtılabilir kazancın tespitinde dikkate almaksızın işletmelerinden çekebilirler.

     Gelir veya kurumlar vergisi mükellefleri sahip oldukları, Türkiye’de bulunan ancak kanuni defter kayıtlarında yer almayan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları ile taşınmazlarını, 31/12/2016 tarihine kadar, dönem kazancının tespitinde dikkate almaksızın kanuni defterlere kaydedebilirler. Bu takdirde, söz konusu varlıklar vergiye tabi kazancın ve kurumlar için dağıtılabilir kazancın tespitinde dikkate alınmaksızın işletmeden çekilebilir.

    Bu kapsamda işletmeye dahil edilen varlıkların satışından doğan zararlar kurum kazancının tespitinde gider olarak dikkate alınmazlar.

     Türkiye’ye getirilen veya kanuni defterlere kaydedilen varlıklar nedeniyle, bu kapsamdan yararlananlar ve bunların kanuni temsilcileri hakkında, başkaca bir neden ile gerekli olması hâli saklı kalmak üzere sırf bu işlemin yapılmış olmasından dolayı ve bu işlemden hareket edilerek, hiçbir şekilde vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı ile herhangi bir araştırma, inceleme, soruşturma veya kovuşturma yapılamaz, vergi cezası ve idari para cezaları kesilemez.

 

   II.        6728 SAYILI YATIRIM ORTAMININ İYİLEŞTİRİLMESİ AMACIYLA BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI DAİR KANUNLA YAPILAN MEVZUAT DEĞİŞİKLİKLERİ

1.      İhracatçı ‘ya son üç yıllık ortalama ihracat tutarına göre yeşil pasaport verilecek. Ortalama tutarlar Bakanlar Kurulunca belirlenecektir.

 

2.      Isı yalıtımı ve enerji tasarrufu harcamaları yapıldığı yılda doğrudan gider yazılabilecek

 

3.      Elektronik ortamda verilmesi gereken form ve bildirimler süresi geçtikten 3 gün içinde verilirse özel usulsüzlük cezası 1/10 oranında uygulanacak

 

4.      Vergi usul kanununa “izaha davet” müessesesi getirilmiştir. İdare bir vergi incelemesine başlamadan elinde ilgili verginin ziyaa uğradığına dair bir emare var ise (ihbar hariç.) Bunu mükellef ile paylaşıp durumun izahını isteyecek. Bu durumda mükellef açıklama yapabilir veya beyanını/bildirimini düzeltebilir. Düzeltme veya ek beyan yaptığında kesilecek vergi ziyaı cezası %20 oranında uygulanacaktır.  Sahte belge kullanımı yönünden yapılacak tespitte belge tutarının 50.000.-TL sını ve mükellefin ilgili yıl alışlarının %5 ini geçmemesi gerekmektedir.

 

5.      Birden fazla kefalet veya garantörlük içeren sözleşmelerde, kefaletin sadece birinden damga vergisi alınacaktır. Sözleşmelerde yer alan cezai şartlardan dolayı ayrıca veya ek olarak damga vergisi alınmayacaktır. Ayrıca beyanname verme süresi içerisinde yapılan düzeltme beyannamelerinden de damga vergisi alınmayacaktır.

 

6.   Tapu işlemlerinde tacirler arasında verilen ipotek işlemlerinde harçlar yarıya düşürülmüştür.

 

7.      Yatırım teşvik belgesi kapsamında inşa edilen binalar inşaatın sona erdiği tarihi takip eden bütçe yılından itibaren 5 yıl süre ile emlak vergisinden muaf tutulacaktır.

 

8.      Sat-geri kirala sistemi kapsamında finansman şirketine devredilen taşınmazın devir tarihine kadar indirim yoluyla giderilemeyen kdv si devir tarihi itibariyle gider yazılacak, daha önce indirim konusu yapılan kdv için herhangi bir düzeltme yapılmayacaktır.

 

9.      Gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, işletmeleri bünyesinde gerçekleştirdikleri özellikle yeni teknoloji ve bilgi arayışına yönelik araştırma ve geliştirme harcamaları tutarının %100’ü, bu kapsamdaki projelerin bilim, sanayi ve teknoloji bakanlığı tarafından ar-ge ve yenilik projesi olarak değerlendirilmesi şartıyla, kazancın tespitinde indirim konusu yapılır.

 

  III.        ÇEK KANUNUNDA YAPILAN DÜZENLEMELER

      Piyasanın ısrarlı itirazlarına kayıtsız kalamayan yasama erki, çek kanununda özetle aşağıdaki yazılı hususları uygulamaya geçirecektir. Özetle, kademeli ve şikayete bağlı hapis cezası uygulaması karşılıksız kalan çekler için getirilmiştir. Bununla birlikte “Risk Merkezi” kuruluşu ve bu risk merkezinden çek hesabı sahibinin şimdiye kadar mahrem olduğu gerekçesiyle izinsiz paylaşılamayan çek hesapları risk durumu artık izne gerek kalmaksızın karekodlu çeki elinde bulunduran tarafından kimse tarafından görülebilecektir.

1.        Lehine karekodlu çek düzenlenen lehdar, teslim aldığı çeki karekod sistemine kaydedecektir. Bu uygulama 31.12.2017 tarihinden sonra uygulanmaya başlanacaktır,

 

2.      Üzerinde yazılı bulunan düzenleme tarihine göre kanuni ibraz süresi içinde ibrazında, çekle ilgili olarak “karşılıksızdır” işlemi yapılmasına sebebiyet veren kişi hakkında, hamilin şikâyeti üzerine, her bir çekle ilgili olarak, 1500 (binbeşyüz) güne kadar adli para cezasına hükmolunur. Ancak, hükmedilecek adli para cezası; çek bedelinin karşılıksız kalan miktarı, çekin üzerinde yazılı bulunan düzenleme tarihine göre kanuni ibraz tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Kanuna göre ticari işlerde temerrüt faizi oranı üzerinden hesaplanacak faizi ile takip ve yargılama gideri toplamından az olamayacaktır,

 

3.      Çekin karşılıksız kalmasına sebebiyet veren kişiye çek hesabı açma yasağı getirilir,

 

4.      Çekin karşılıksız kalmasına sebebiyet veren kişi çek hesabı açma yasağı süresince sermaye şirketlerinin yönetim organlarında görev alamazlar,

 

5.      Adli para cezası uygulamasında, ön ödeme, uzlaşma ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin hükümler uygulanmayacaktır, ayrıca bu ceza kamuya yararlı bir işte çalıştırma kararı verilmeksizin doğrudan hapis cezasına çevrilecektir. 

 

6.      Karşılıksız kalan çek bedelinin, çekin üzerinde yazılı bulunan düzenleme tarihine göre kanunî ibraz tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Kanuna göre ticarî işlerde temerrüt faiz oranı üzerinden hesaplanacak faizi ile birlikte tamamen ödeyen kişi hakkında,

                                                  i.      Yargılama aşamasında mahkeme tarafından davanın düşmesine,

                                                ii.      Mahkûmiyet hükmünün kesinleşmesinden sonra mahkeme tarafından hükmün bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasına karar verilecektir.

                                              iii.      Şikayetten vazgeçme halinde de bu hüküm uygulanacaktır.

 

7.      Kurulacak olan Risk Merkezi ile çekin üzerinde yer alan KAREKOD ile çek hesabı sahibi ya da cirantanın rızası aranmaksızın aşağıdaki bilgilere erişim sağlanabilecektir.

                                                  i.      Çek hesabı sahibinin adı, soyadı veya ticaret unvanı,

                                                ii.      Çek hesabı sahibinin tacir olması hâlinde, ticaret siciline tescil edilen yetkililerinin adı, soyadı veya ticaret unvanı,

                                              iii.      Çek hesabı sahibinin, çek hesabı bulunan toplam banka sayısı,

                                              iv.      Çek hesabı sahibine ait bankalara ibraz edilmemiş çek adedi ve tutarı,

                                                v.      Düzenlenerek bankalara teslim edilen çeklerin adedi ve tutarı,

                                              vi.      Son beş yıl içerisinde ibrazında ödenen çeklerin adedi ve tutarı,

                                            vii.      İbraz edilen ilk çekin ibraz tarihi,

                                          viii.      İbraz edilen son çekin ibraz tarihi,

                                              ix.      İbrazında ödenen son çekin ibraz tarihi,

                                                x.      Son beş yılda “karşılıksızdır” işlemi gören ve halen ödenmemiş çeklerin adedi ve tutarları,

                                              xi.      Son beş yılda “karşılıksızdır” işlemi gören ve sonradan ödenen çeklerin adedi ve tutarı,

                                            xii.      Son beş yılda “karşılıksızdır” işlemi gören son çekin ibraz tarihi,

                                          xiii.      Çek hesabı sahibi hakkında çek hesabı açma yasağı bulunup bulunmadığı, varsa yasaklama kararının tarihi,

                                           xiv.      Her bir çek yaprağı ile ilgili olarak tedbir kaydı olup olmadığı,

                                             xv.      Çek hesabı sahibi tacirse, iflasına karar verilip verilmediği, iflasına karar verilmişse kararın tarihi.

 

  IV.        BİREYSEL EMEKLİLİK SİSTEMİNE OTOMATİK KATILIM DÜZENLEMESİ

1.      Türk vatandaşı veya 5901 sayılı kanun 28. Maddesi kapsamında olan,

2.      01.01.2017 tarih itibariyle 45 yaşını doldurmamış,

3.      4/a (SSK)  ve 4/c (Memur) kapsamında çalışanlar 01.01.2017 tarihi itibariyle otomatik olarak sisteme dahil edilecektir,

4.      Çalışan Katkı Payı, Prime Esas Kazancın  %3 üne tekabül eden tutar olacaktır,

5.      Çalışan isterse daha yüksek bir tutarda kesinti yapılmasını isteyebilir,

6.      Çalışan, emeklilik planına dahil olduğunun kendisine bildirildiği tarihi müteakip 2 ay içerisinde sözleşmeden cayabilir, cayma halinde kesilen ödenen katkı payları iade edilecektir.

 

Saygılarımızla,